عبدالله فراهانی
آقاى علىاكبر فراهانى یكى از نوازندگان بىرقیب دوران قاجار بود كه مشهور است «تار» را بسیار نیكو مىنواخت و نغمات زیبا و دلپذیرى ساخت كه عارف در دیوان خود از آن یاد كرده ولى متأسفانه آهنگى در دسترس نیست كه از آن بهره گرفته شود، آقا علىاكبر زیاد عمر نكرد و جوان بود كه دار فانى را وداع گفت. شادروان علىاكبر فراهانى از خود سه پسر به جاى گذارد به نامهاى: میرزا حسن كه تحت تعلیمات پدرش نواختن تار و سهتار را به خوبى آموخت و با مهارت مىنواخت فرزندان دیگر آقا علىاكبر، آقا میرزا عبداللَّه و آقا حسینقلى بودند كه مورد بحث در اینجا آقا میرزا عبداللَّه مىباشد. وى كه در حدود 1222 شمسى متولد شده بود؛ اصول اولیهى موسیقى را نزد برادر بزرگ خود میرزا حسن فرامىگیرد و سپس از مكتب ناپدریش آقا غلامحسین كه گفتهاند مردى حسود و خسیس بود، با رنج و سختى فراوان بهره مىگیرد. آقا میرزا عبداللَّه دستگاههاى موسیقى ملى ایران را مورد تجدید نظر قرار داد و با ادغام بعضى از آنها درهم، هفت دستگاه مفصل و مستقل را پدید آورد و در اختیار همگان قرار داد و شاگردان بزرگى تربیت كرد كه علاوه بر فرزندانش، باید از سید حسن خلیفه، میرزا مهدىخان صلحى مهدىقلى هدایت، میرزا نصیر فرصت شیرازى، اسماعیل قهرمانى، سید علىمحمد خان مستوفى و سید مهدى دبیرى، حسین خان هنگآفرین، حاج آقا محمد مجرد ایرانى و ابوالحسن صبا نام برد. بعدها توسط همین شاگردان مثل: میرزا نصیر فرصت شیرازى، مهدىقلى هدایت ردیفهاى استاد نت نویسى شد كه مدت هفت سال طول كشید.
برگرفته از کتاب: مردان موسیقی سنتی و نوین ایران (جلد اول)
